pwsz legnica
galeria filmowa
fotogaleria
wortal informacyjny pwsz legnica media  o nas
W PWSZ o Wojskach Sowieckich w Polsce

W PWSZ o Wojskach Sowieckich w Polsce26 i 27 listopada ubiegłego roku w Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej im. Witelona w Legnicy odbywała się Międzynarodowa Konferencja Naukowa pt. „Wojska sowieckie w Polsce w latach 1945-1993”.

Ideą zorganizowania konferencji była, przypadająca na 2013 rok, dwudziesta rocznica oficjalnego pożegnania ostatnich wojsk rosyjskich w Polsce, które przez niemal pół wieku stacjonowały na naszych ziemiach. Rocznica ta obchodzona była 17 września 2013 r. czyli dokładnie dwadzieścia lat po uroczystościach w Belwederze. 17 września 1993 roku ówczesny Prezydent RP Lech Wałęsa przyjął i pożegnał grupę generałów, oficerów, żołnierzy i pracowników cywilnych PGWAR opuszczających terytorium Polski. W przeddzień tego wydarzenia z Legnicy odjechał ostatni transport rosyjskich żołnierzy.

Środowisko naukowe Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej im. Witelona w Legnicy w 20 rocznicę wyjścia wojsk rosyjskich z Polski postanowiło zorganizować konferencję międzynarodową, której celem było zaprezentowanie wyników badań dotyczących różnorodnych zjawisk związanych z pobytem oraz okolicznościami wycofania tych wojsk z ziem polskich.

Pobyt wojsk sowieckich na obszarze państwa polskiego był konsekwencją powojennego układu sił międzynarodowych, a ponadto stanowił dowód niesuwerenności Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. Najsilniej skutki pobytu tych wojsk były odczuwalne w miejscowościach ich bezpośredniego stacjonowania. Szczególne miejsce na powojennych mapach Europy zajmowała Legnica. W tym mieście stacjonował sztab Północnej Grupy Wojsk Armii Radzieckiej i dowództwo 4. Armii Lotniczej, a w latach 1984-1990 - Naczelne Dowództwo Zachodniego Teatru Działań Strategicznych. W związku z tym Legnica zyskała nawet miano „Małej Moskwy”.

Konferencję otworzył prof. dr hab. Stanisław Dąbrowski, który przywitał uczestników obrad i zaproszonych gości. W obradach, poza prelegentami, uczestniczyli między innymi Dorota Czudowska – Senator RP, Adam Lipiński – Poseł na Sejm RP, ks. dr Piotr Kot – Rektor Wyższego Seminarium Duchownego w Legnicy, Tadeusz Krzakowski – Prezydent Miasta Legnicy, Andrzej Holdenmajer - Burmistrz Ścinawy, Dariusz Pawliszczy – Wójt Gminy Gromadka, Michał Kuszyk - Wiceprezes Związku Pracodawców Polska Miedź, dr Adam Grabowiecki – Prezes Legnickiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej, Halina Tamioła – Dyrektor I Liceum Ogólnokształcącego w Legnicy.

Następnie profesor Stanisław Dąbrowski zaprosił wszystkich obecnych na otwarcie wystawy Instytutu Pamięci Narodowej w Warszawie pt. „W objęciach Wielkiego Brata. Sowieci w Polsce 1944–1993”. Wystawa podzielona jest na osiem bloków problemowych, z których każdy opatrzony był jednym panelem komentarza. Na 47 planszach tematycznych znalazło się około 150 oryginalnych zdjęć pochodzących z archiwów, bibliotek, agencji fotograficznych i zbiorów prywatnych. W PWSZ o Wojskach Sowieckich w Polsce

Po zwiedzeniu wystawy rozpoczęto obrady. I sesją plenarną poprowadził prof. dr hab. Jerzy Będźmirowski z Akademii Marynarki Wojennej im. Bohaterów Westerplatte w Gdyni. W ramach pierwszego panelu zaprezentowano pięć referatów.

Prof. dr hab. Stanisław Dąbrowski omówił „Armię Czerwoną i polski ruch komunistyczny jako instrumenty polityki Związku Radzieckiego wobec Polski i Polaków w czasie II wojny światowej”. Armia Czerwona była instrumentem politycznym Związku Radzieckiego. Jej celem było pokonanie Niemiec, także uzależnienie państw Europy środkowej w tym Polski. Narzędziem ZSRR był również polski ruch komunistyczny, który dążył do zdobycia władzy. Umożliwiła mu to Armia Czerwona, która drogą terroru i zbrodni spacyfikowała opór społeczeństwa polskiego.

O „Roli i zadaniach Północnej Grupy Wojsk Armii Radzieckiej w Polsce” mówił dr Paweł Piotrowski z Ośrodka Kultury „Wzgórze Zamkowe” w Lubinie. W swym wystąpieniu wskazał, że zadanie polityczne Północnej Grupy Wojsk Armii Radzieckiej, sprowadzało się do zapewnienia, że Polska pozostanie w sowieckiej strefie wpływów. Uwidoczniło się to wyraźnie w czasie kryzysów politycznych. 

Prof. ndzw. dr hab. Jerzy Kajetanowicz z Akademii im. Jana Długosza w Częstochowie zaprezentował temat pt. „Wojska radzieckie w Polsce w latach 1945-1993. Skład, rozwój organizacyjny, potencjał bojowy”.

Dr Agata Małecka z Uniwersytetu Wrocławskiego skoncentrowała się na „Konsekwencjach wycofania jednostek Armii Radzieckiej z Polski w latach 90. dla bezpieczeństwa narodowego Polski”, które było warunkiem rzeczywistego zwrócenia się Rzeczpospolitej w stronę zachodnioeuropejskich struktur gospodarczych i politycznych. 

Na zakończenie tej części obrad prof. dr hab. Mirosław Golon z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu przedstawił referat pt. „Armia Czerwona/Radziecka na Pomorzu Nadwiślańskim 1945-1947. Wybrane problemy”. W swym wystąpieniu wykazał, że w rzeczywistości władze radzieckie na zajętych terenach pełniły rolę nowego okupanta. Potwierdzał to zarówno realny zakres władzy radzieckich organów, jak i sposób jej wykorzystania, tak w stosunku do mieszkańców, jak i do mienia znajdującego się na terenie Pomorza.

W PWSZ o Wojskach Sowieckich w PolscePo przerwie  rozpoczęła się druga sesja plenarna pod przewodnictwem prof. dra hab. Mirosława Golona. W tej części zaprezentowano sześć wystąpień. Prof. ndzw. dr hab. Kazimiera Jaworska z PWSZ im. Witelona w Legnicy przedstawiła „Polską administrację państwową w Legnicy w pierwszych latach powojennych”. W swym referacie stwierdziła, że osadnictwo polskie w Legnicy i na terenie powiatu legnickiego w istotny sposób ograniczała stacjonująca tutaj Armia Czerwona. Sprzeczności w interpretacji przepisów prawa lub też ich ignorowanie, w pierwszych latach powojennych były powodem trudnej koegzystencji pomiędzy władzami polskimi a dowództwem PGWAR. Pomimo tych trudności, polskie władze przybyły do Legnicy z determinacją realizowała powierzone jej zadania budując zręby polskiej państwowości.

Następnie głos zabrał dr hab. Jerzy Gapys z Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach. Omówił on „Stosunek ziemiaństwa polskiego do wkraczających wojsk radzieckich w 1944/1945 na przykładzie dystryktu radomskiego”.

W dalszej części ks. prof. dr hab. Józef Marecki z Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie zaprezentował temat pt. „Położyć kres łajdackiemu zachowaniu się żołnierzy rosyjskich. Armia Czerwona na Podhalu”. Celem wystąpienia była chęć przybliżenia pojęć, kwestii określenia terytorium Podhala, jak i sytuacji społeczno-politycznej w latach II wojny światowej i po jej zakończeniu na omawianym terenie.

Prof. dr hab. Jerzy Będźmirowski przedstawił zagadnienie pt. „Oficerowie radzieccy w Polskiej Marynarce Wojennej i ich wpływ na jej rozwój do 1945 do 1991 roku”, w którym udział oficerów radzieckich w tworzeniu polskiego morskiego rodzaju sił zbrojnych ocenił pozytywnie. W 1945 roku, Polska otrzymała wybrzeże o długości ponad 500 km, i wówczas należało stworzyć system bezpieczeństwa morskiego państwa. Jednym z jej komponentów była Marynarka Wojenna, której przydzielono zadania do realizacji, a to wiązało się z odpowiednim potencjałem osobowym we wszystkich korpusach, a także potencjałem bojowym, w postaci sprzętu, uzbrojenia oraz okrętów nawodnych i podwodnych. Ze względu na brak kadry, która przebywała poza granicami kraju, a także okrętów, trudno było je zrealizować. W polskich siłach morskich na najważniejszych stanowiskach dowódczych i kierowniczych byli oficerowie radzieccy, a okręty wojenne, sprzęt oraz uzbrojenie przybyło z ZSRR.

Prof. ndzw. dr hab. Zdzisław Jagiełło z Wyższej Szkoły Handlowej we Wrocławiu omówił „Wojsko Polskie w Układzie Warszawskim w latach 1955-1991. Archiwalia UW – stan i postulaty badań na jego dziejami” zaś dr Peter Borza ze Słowacji temat „Sovietska armáda na území Československu v rokoch 1945 – 1991 umiestnená v blízkosti sovietskych vojsk v Poľsku (Vybrané aspekty ovplyvňujúce činnosť gréckokatolíckej cirkvi)”.

W dalszej części równocześnie odbywał się panel I pod przewodnictwem prof. dr hab. Adolfa Stachuly z PWSZ im. Witelona w Legnicy, w którym zaprezentowano 12 wystąpień oraz panel II, moderowany przez ks. prof. dra hab. Józefa Mareckiego, podczas którego wygłoszono jedenaście referatów.

Drugiego dnia, 27 listopada 2013 roku odbyła się sesja wyjazdowa dla uczestników konferencji. W pierwszej części prelegenci mogli zobaczyć obiekty zajmowane w Legnicy przez wojska rosyjskie. Ich pobyt i skutki jakie to przyniosło miastu i jego mieszkańcom omawiał dr Wacław Szetelnicki. Następnie, dzięki uprzejmości Dariusza Pawliszczy – Wójta Gminy Gromadka udało się zwiedzić kompleks powojskowym w Wilkocinie, co stanowiło atrakcję dla uczestników Konferencji i przyczyniło się  do wzbogacenia jej programu. W PWSZ o Wojskach Sowieckich w Polsce

Tereny pod Wilkocinem do 1992 roku były użytkowane jako poligony wojsk radzieckich, wcześniej, bo do 1945 roku były wykorzystywane w ten sam sposób przez Wehrmacht. Pozostałością rosyjskich działań są podziemne bunkry. W jednym z nich mieścił się sztab dowodzenia i centrum łączności ze wszystkimi grupami wojsk radzieckich w Europie Środkowej.

Ogromny, dwupoziomowy, betonowy bunkier znajduje się na południowy wschód od wsi. Obecnie bunkier jest nieużytkowany. Mnogość korytarzy i pomieszczeń stworzyła dogodne warunki zimowania nietoperzy. Bunkier udostępniony jest do zwiedzania poza okresem zimowym. Obiekt znajduje się w stosunkowo dobrym stanie zachowania. Kompleks militarny w Wilkocinie to największe w Polsce podziemne stanowisko dowodzenia przeznaczone dla sztabu Północnej Grupy Wojsk Armii Radzieckiej (3 Frontu Zachodniego).

Po zwiedzeniu bunkrów uczestnicy konferencji zaproszeni zostali przez wójta Gromadki Dariusza Pawliszczy na poczęstunek w leśniczówce. Uczta była nie tylko kulinarna, bo do obiadu przygrywał lokalny zespół muzyczny.

2013-12-23

(pk)

ZOBACZ GALERIĘ ZDJĘĆ - I dzień

ZOBACZ GALERIĘ ZDJĘĆ - II dzień

<< POWRÓT








Imieniny: Almy, Cezarego, Jarosława Pogoda

Pogoda dla miejscowosci Legnica na dzisiaj

Temperatura: -5°C

Kierunek wiatru: pół-wsch.
Szybkość wiatru: 14 km/h

Wschód slońca: 07:47
Zachód slońca: 18:29


© by Jacek Kowalski

PWSZ | Aktualności | fotogaleria | galeria wideo | media o nas | NewsLetter | kontakt | webmaster
stat4u